Oy verirken neler dikkat etmeliyiz?
22 Temmuz Pazar günü yapılacak milletvekili seçiminde uyulması
gereken kurallar açıklandı
22 Temmuz Pazar günü yapılacak milletvekili seçimine 14 siyasi
parti katılacak. 85 seçim bölgesinin bulunduğu seçimde 699'u
bağımsız, toplam 7394 aday yarışacak.
Çekilen kura sonucu siyasi partiler, birleşik oy pusulasında
sırasıyla; Aydınlık Türkiye Partisi, Bağımsız Türkiye Partisi,
Saadet Partisi, İşçiPartisi, Cumhuriyet Halk Partisi, Halkın
Yükselişi Partisi, Özgürlük veDayanışma Partisi, Genç Parti,
Demokrat Parti, Liberal Demokrat Parti,Milliyetçi Hareket Partisi,
Adalet ve Kalkınma Partisi, Emek Partisi ve Türkiye Komünist
Partisi olarak yer alacak.
İLK KEZ BAĞIMSIZ ADAYLARIN İSMİ PUSULALARDA
İlk kez bağımsız adayların isimleri de birleşik oy pusulasında
bulunacak. Yüksek Seçim Kurulu (YSK) bu nedenle oy pusulalarının
alta veyana doğru genişletilmesine karar verdi. Pusulaların üst
bölümünde siyasi partilere, alt ve yan bölümlerinde bağımsız
adayların isimlerineyer verilecek.
Bağımsız adayların da oy pusulasında yer alması, bazı siyasi
partilerinbazı seçim çevrelerinde seçime girmemesi nedeniyle 85
seçim çevresi içinfarklı oy pusulası bastırıldı.
Oy pusulalarının en büyüğü 88x20 santimetre ile 11 siyasi parti ve
54 bağımsız adayın bulunduğu İstanbul 1. bölge oldu. En küçük oy
pusulası yalnızca 14 siyasi partinin katıldığı, bağımsız adayın
bulunmadığı Kırıkkale, Bayburt ve Sinop illerinin pusulası oldu.
BAĞIMSIZ ADAY ÖLDÜRÜLDÜ
Bağımsız aday sayısı fazla olan illerde büyük zarflar, diğer
illerde normal boyuttaki zarflar kullanılacak.
700'ü bağımsız toplam 7 bin 395 milletvekili adayı, milletvekili
kesin aday listesinde yer aldı. Ancak İstanbul 2. bölgeden
bağımsız milletvekili adayı Tuncay Şeyranlıoğlu'nun Eyüp'te
uğradığı silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmesi nedeniyle
bağımsız adayların sayısı 699'a düştü.
Sandıklar, sandık seçmen listesindeki seçmenlerin tamamı oy
kullanmış olsalar dahi, oy verme için belirlenen sürelerin
bitiminden önce açılamayacak. Oy verme için belirlenen sürelerin
bitiminde sandık başında bekleyen varsa, bunların sayımı yapılarak
hepsinin oy kullanması sağlanacak.
OYUN GEÇERSİZ SAYILMAMASI İÇİN DİKKAT
YSK'nın belirlediği esaslara göre, hangi seçmen tarafından
atıldığı belli olacak şekilde imza, mühür veya işaret taşıyan,
arkasında sandık kurulu başkanlığının mühürü bulunmayan oy
pusulalarının yanı sıra hiçbir yerine "evet" ve 'tercih" mühürü
basılmamış oy pusulaları geçersiz sayılacak. Birden fazla siyasi
partiye ayrılan alana basılmış veya taşmış "evet" veya "tercih"
mühürlü oy pusulaları da geçersiz olacak.
MİLLETVEKİLLERİ NASIL DAĞITILACAK?
Gümrük kapılarında kullanılan oylar, Türkiye barajında ve her
seçim çevresinde etkili olacak. YSK'nın belirlediği esaslara göre,
seçim sonuçlarının belirlenmesinden önce Türkiye genelindeki
toplam geçerli oylar tespit edilecek.
Bu oylara gümrük kapılarında kullanılan toplam geçerli oylar
eklenecek. Bu şekilde belirlenecek toplam kullanılan geçerli oy
sayısının yüzde10'unu aşan siyasi partiler, milletvekili çıkarmaya
hak kazanacak.
Milletvekili çıkarmaya hak kazanan siyasi partilerin
belirlenmesindensonra, gümrük kapılarında kullanılan oylar bu kez
her seçim çevresineayrı ayrı yansıtılacak.
Daha sonra partilerin ve bağımsızların seçim çevresinde çıkaracağı
milletvekili sayısı hesaplanacak. Bu hesaplama Milletvekili
SeçimiKanunu'na göre, şöyle yapılacak: Barajı aşan siyasi
partilerin, bir seçim çevresinde aldığı toplam oy, o seçim
çevresinin çıkartacağı milletvekili sayısına ulaşılıncaya kadar
önce bire, ikiye, üçe, dörde. . . ayrı ayrı bölünecek. Bu bölme
işleminde ortaya çıkan rakamlar ile bağımsız adayların aldıkları
oylar büyüklerine göre sıraya dizilecek. Sıralamaya göre
milletvekilleri siyasi partiler ve/veya bağımsızlara dağıtılacak.
Örneğin, bir seçim çevresi 5 milletvekili çıkaracaksa, bölme
sonucu ilk 5 sırada yer alacak siyasi parti adayları ve/veya
bağımsızlar milletvekili seçilmiş olacak.
SEÇİM GÜNÜ YASAKLARI NELER?
Propaganda dönemi, siyasi partilerin radyo ve televizyonda 21
Temmuz'da yapacakları son konuşmalarla saat 18. 00'de sona erecek.
Bu saatten oy verme günü olan 22 Temmuz Pazar günü saat 21. 00'e
kadar yayın yasağı uygulanacak.
Milletvekili seçiminin yapılacağı 22 Temmuz Pazar günü sabah saat
06. 00'dan gece saat 24. 00'e kadar, her ne suretle olursa olsun
alkollüiçki satılmayacak, içkili yerlerde umumi mahallerde alkollü
içki verilmeyecek, içilmesi yasak olacak.
Oy verme süresince bütün umumi eğlence yerleri kapalı kalacak,
eğlenceyeri niteliğini taşıyan lokantalarda yalnız yemek
verilebilecek.
Sabah saat 06. 00'dan gece saat 24. 00'e kadar, emniyet ve
asayişikorumakla görevli olanlardan başka hiçbir kimse silah
taşıyamayacak.
Oy verme günü saat 18. 00'e kadar radyolar ve her türlü yayın
organlarıtarafından seçim ve seçim sonuçları ile ilgili haber,
tahmin ve yorumyapılması yasak olacak.
Saat 18. 00-21. 00 arasında radyolarda ve her türlü yayın
organlarında ancak Yüksek Seçim Kurulu tarafından seçim ile ilgili
olarak verilecek haber ve tebliğler yayınlanabilecek.
Saat 21. 00'den sonra bütün yayınlar serbest olacak. Ancak Yüksek
Seçim Kurulu gerek görmesi halinde saat 21. 00'den önce de
yayınların serbest bırakılmasına karar verebilecek.
Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun'a
göre, oy verme günü seçmenler belirlenen yasaklara uymamaları
halinde alacakları cezalar şöyle:
Haksız oy temin edenlere 1 yıldan 3 yıla hapis cezası
Seçmenin oyunu kullanmasına engel olanlara 1 yıldan 4 yıla hapis
cezası
Sandık başında oy verme yönünden kendisine yükletilen ödevleri
ihtara rağmen yapmayan seçmenler 500 liradan bin liraya kadar
hafif para cezası
Oyunu kullandıktan sonra ihtara rağmen sandık başından ayrılmayan
veya herhangi bir müdahale, telkin veya tavsiyede bulunan veya
bunlara teşebbüs edenler 3 aydan 1 yıla hapis cezası
Oy verme sırasında seçme yeterliği olmadığını bildiği halde oy
vermeye teşebbüs edenler veya verenler 2 yıldan 5 yıla hapis
cezası
Başkasının adını taşıyarak oy vermeye teşebbüs eden veya verenlere
3 yıldan 5 yıla hapis cezası
Bir sandıkta oy verdikten sonra başka bir sandıkta oy vermeye
teşebbüseden veya veren kimselere 3 yıldan 5 yıla hapis cezası
20.07.2007
|
|
|