|
FATİH YENİ İMAR PLANLARI ASKIDA,
GETİRDİĞİ TARİH KIYIMI BASINDA YER BULMAYA BAŞLADI
İstanbul'da tarihi yıkım
İstanbul’da tarihi yarımadada “kıyım” yapılmak üzere. Sultanahmet’teki
“Üçler Mescidi” yerine otel dikilmesi için imar izni verildiği ortaya
çıktı. Milat’ın ulaştığı bilgilerde Fatih Belediyesi’nin hazırladığı
planda 99 cami, 57 tekke ve medrese, 55 tane çeşme ve hamam da imara
açılıyor, yerlerine beton yapılar inşa ediliyor.
Kültür ve medeniyetin şah eserlerini barındıran İstanbul tarihi
tehlikeyle karşı karşıya. İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Fatih
Belediyesi hazırladıkları planda birçok tarihi yapıyı ticari alan olarak
gösterdi.
212 tarihi eserin kaydı yok
2012 yılında İstanbul Büyükşehir Belediyesi hazırladığı 1/5000’lik
planda çoğu cami olmak üzere onlarca tarihi eserin kaydını yapmadığı
ortaya çıktı. Fatih Belediyesi ise daha önceki planlarda kaydı yapılan
tarihi yapılara yeni planda yer vermedi. 2005 yılında hazırlanan planda
212 tarihi yapının kaydı mevcut. Belediye bu planını 17/10/2012
tarihinde askıya çıkardı. Hazırladığı yeni planda ise 212 eserin kaydını
yapmadı. Bu eserlerin yerini ise ticari alan olarak gösterdi.
Yarımadanın üçte biri
Tarihi yarımadada yer alan yapıların üçte biri belediyenin 2012 planında
yer almıyor. Son planda 99’u cami olmak üzere 212 tarihi yapı planda
yok. Bu plan uygulanırsa tarihi camilerin, tekkelerin, çeşmelerin,
hamamların yerini beton yapılar alacak. Tarihi yarımadanın “tarihi” yanı
eksik olacak. Gerekli düzenlemelerin yapılması için başvurularda bulunan
İstanbul Çevre Kültür ve Tarihi Eserleri Koruma Derneği (İSTED) konunun
göz ardı edildiğini belirtti. Tarihi caminin yeniden ihya edilmesi için
yetkililere birçok itiraz dilekçesi yazılmasına rağmen, inşaat
çalışmaları başlatılıyor.
2005 Planı askıda
Sultanahmet Camii yanındaki Dikilitaş’ın karşısındaki, İbrahim Paşa
Sarayı’nın yanında bulunan kültür varlığı “Üçler Mescidi” yerine Fatih
Belediyesi otel yapılması için imar izni verdiği ortaya çıktı. Mescidin
kalıntıları yıkılarak yerine otel yapılacak. Plana itiraz için son gün
15 Kasım. Bu tarihe kadar plan askıya alınmazsa yaklaşık 200 tarihi
yapıda inşaat çalışmaları başlayacak. Birçoğunu yerini otel veya binalar
almış olacak.
İstanbul’un adına gölge düşürülüyor
İstanbul’da tarihi kıyım için Fatih Belediyesi kolları sıvadı!
Hazırlanan planda tarihi yerler yıkılıyor. Kültür beşiği olan
İstanbul’un adına gölge düşürülüyor. Buna göre, İstanbul Sultanahmet’te
eski Atmeydanı’nda bulunan Örme Sütun’un tam karşısında, İbrahim Paşa
Sarayı’nın hemen yanında yer alan “Üçler Mescidi” yerine otel dikilmesi
için imar izni verildiği ortaya çıktı. Kültür Varlığı olarak tescilli
olan alana Fatih Belediyesi’nin imar izni vermesi, geçtiğimiz yıllarda
“Avrupa Kültür Başkenti” olan İstanbul’a vurulacak bir darbe olarak
değerlendiriliyor.
İhya yerine yıkım
İlk olarak 1516 yılında namazgâh olarak kullanılan “Üçler Mescidi”nin
aslına uygun olarak ihya edilmesi gerekirken, kalıntılarını yıkarak
alana imar iznin verilmesi tepkileri de beraberinde getirdi. Uzmanlar ve
Tarihçiler ise bu yanlıştan bir an önce dönülüp, caminin ihya edilmesi
gerektiğini söyledi.
Tarihi ‘Üçler Mescidi’ yerine otel
Bânisi Irakızâde Hasan Efendi olan “Üçler Mescidi” ilk olarak 1516
yılında namazgâh olarak kullanıldı. 1551 yılında da mescit haline
getirildi. Hüseyin Ayvansarayî, Hadikada'da mescid bânisi Irakîzade
Hasan Efendi’ninn bu yerle ilgilenmesinin sebebini açıklar. Yakışıklı ve
güzel bir delikanlı oluşundan dolayı “Oğlan Şeyh” olarak şöhret bulan
İsmail Maşuk’i, Sünnî görüşlere aykırı düştüğüne inanılan bazı
sözlerinden dolayı Atmeydanı kenarındaki bu yerde 1529’da idam edilir.
Müritlerinden Hasan Efendi de burada şeyhinin anısına bu camiyi
yaptırır.
Üç beyitlik manzum
Ayvansarayî, Irakîzade Hasan Efendi’nin idamının yapıldığı yerin
etrafını bir parmaklıkla çevrettiğini, sonra burayı bir namazgâha
dönüştürdüğünü bildirir ve kıble tarafında, Kandî Abdullah Efendi
tarafından yazılmış üç beyitlik manzum tarihinin kopyasını verir. Bu
manzum tarih, namazgahının 942/1533-36’da yaptırıldığını gösterir. Fakat
kısa süre sonra namazgâhın yerinde aynı kişi Irakîzade Hasan Efendi,
güzel bir mescit inşa ettirmiştir.
Beyit:
Olub işte bu hûb Üçler makâmı
Salât-ı hamd ü tesbîh ile a’lâ
Nazargâh-ı ibâdullah olubdur
Şerefle dâ’im ide Hakk te’âlâ
Görüb Kandî didi târih
Refî’ü dilgüşâ oldu musallâ *
* Hüseyin Ayvansarayî’' Hadîkatü-l-Cevâmi’
İşaret Yayınları – 0212 519 17 28
FERHAT AÇIL
http://www.milatgazetesi.com/istanbulda-tarihi-yikim/36029#.UJuz528xo40
http://www.mehmetsevketeygi.com/habergoster.asp?id=775 |
