Dünyadaki soydaşlarımız nasıl yönetiliyor?
Türkiye 16 Nisanda bir referanduma gidiyor, Bu bir seçim değildir, Bu referandum sonrası hükumet, Cumhurbaşkanı değişmeyecek... Halen Parlamenter sisteme sahibiz, Fakat uygulanmasında oldukça zafiyetler var. Başbakan aylardır Başbakanlığa gerek yok Başkanlık sistemine geçmek zorundayız diye nutuk atıyor meydanlarda.. Allah Hakkımızda hayırlı olanı nasip etsin demekten başka elimizden Duadan başka bir şey gelmiyor...
TÜRK TİPİ BAŞKANLIKLAR...
Dünyadaki Başkanlık sistemi olan ülkelere değil Türkçe konuşan soydaş ülkelerin yönetildiği başkanlık sistemlerinden bazı örnekler vermek istiyoruz, Neye faydası olacak bilmiyorum ama demokrasinin gerçekte uygulandığı, Kuvvetler ayrılığının keskin çizgilerle ayrıldığı, herkesin kendi görevni yaptığı bir sistemde yaşayanların ülkesinde korku yok, huzur var.
Bunu görüyor ve imreniyorum
AZERBAYCAN
1991 de SSCB den bağımsızlığını kazandığında ilk Cumhurbaşkanı AYAZ MUTTALİBOV du. Ermenilerin Dağlık Karabağ’a bağlı Hocalı saldırısı sonrası muhalefetin baskısı ile görevi bıraktı.
Yerine EBULFEYZ ELÇİBEY seçildi.
Elçibey, Azerbaycan in uluslararası tekeller tarafından yağmalanması konusunda yeterince istekli görünmeyince ABD, Rusya ve Türkiye destekli darbe ile devrilip yerine HAYDAR ALİYEV geldi. 20 yıl KGB de çalışmış, Gorbaçov döneminde yolsuzluk iddiasıyla görevinden atılmış Aliyev e teslim edildi Azerbaycan.
Halk Aliyev i coşkuyla karşıladı. Çünkü doğru düzgün hiçbir gazetenin olmadığı Azerbaycan da evlerin kapısına bedava bırakılan bir gazete vardı;
ZAMAN.
Hatırladınız mı ZAMAN ı.
İşte o ZAMAN ın "kıvama" getirdiği halk coşkuyla karşıladı.
O Haydar Aliyev göreve gelir gelmez Azerbaycan petrolünü dağıttı;
SOCAR (Azerbaycan) yüzde 20, BP (İngiltere) 17.12, Amoco (ABD) 17.01, Lukoil (Rusya) 10, Pennzoil (ABD) 9.82, Unocal (ABD) 9.52, Statoil (Norveç) 8.56, Mc Dermont (İskoçya) 2.45, Ramco (İskoçya) 2.08, TPAO (Türkiye) 1.75, Delte Nimir (Suudi Arabistan) 1.68…
Kendisini makama getirenlere diyetini ödedi.
Öldü.
Oğlu ILHAM ALİYEV geldi yerine.
Aliyev’in bütün sülalesi devlet makamlarında.
Geçen hafta eşini başyardımcı atadı.
Ha bu arada;
Azerbaycan anayasasında Cumhurbaşkanının görev süresi 5 yıl ve en çok 2 kez seçilme kuralı var(dı).
2009 da bir referandum yaptı ve bu kuralı kaldırdı.
Artık ömür boyu Cumhurbaşkanlığı yapabilir.
Ve hükümet bu değişikliği "Azerbaycan artık daha demokratik" diyerek savundu.??
(Bizim anayasada da 5 yıl ve 2 dönem kuralı var. Benzetmek gibi olmasın)
ÖZBEKİSTAN
1991 de bağımsızlığını ilan etti.
İlk devlet başkanı olan ISLAM KERIMOV, SSCB dağılmadan önce 1983-1986 yılları arasında Maliye Bakanı ve Başbakan Yardımcılığı yapmıştı.
İlginçtir, tıpkı Haydar Aliyev gibi Kerimov da yolsuzluk yaptığı için görevden alındı, göz hapsinde tutuldu.
Aralık 1991 de yapılan ilk seçimde %87 nin üzerinde oyla Başkan oldu.
1995 te bir referandum oyunuyla görev süresini 2000 yılına uzattı.
2000 yılında "sözde" bir seçimle %92 oyla bir 5 yıl daha kazandı.
2002 yılında görev süresini 5 ten 7 ye çıkardı.
7 yıl bitti.
Anayasada açıkça "2 kez sınırı" varken, 3. kez aday oldu.
"Seçim Kurulu" inceledi(!) ve başvuruyu kabul etti.
Girdi seçime, %91,6 oy aldı.
27 Ağustos 2016 da ölene kadar 25 yıl boyunca devlet başkanlığına devam etti.
TACİKİSTAN
Diğer ülkeler gibi 1991 de bağımsızlığını kazandı.
Ancak o tarihten itibaren iç savaş çıktı. 1994 te çatışmaların bitmesi ile yapılan seçimi %89 oyla İMAMALİ RAHMANOV seçildi.
Yolsuzluk, suç, AIDS vakalarının artması, ekonomik bozulmalar, Afganistan'dan Avrupa'ya yönelen uyuşturucu ticaretinde transit geçiş noktasında olması gibi etkenlere rağmen 23 yıldır hala başkan.
Görev süresi anayasaya göre 2 tane 5 yılla sınırlıydı aslında ama 23 yıl oldu aslanlar gibi (!) yerinde.
Halkın itirazı yok.
Dünyanın en büyük camisini yapmış kendisi.
KAZAKİSTAN
Yine 1991 de bağımsızlığını ilan eden Kazakistan ilk devlet başkanı NURSULTAN NAZARBAYEV oldu. Bağımsızlıktan hemen önce SSCB tarafından bu göreve atanmıştı, 1991 de yapılan referandumda da oyların %98,7 sini alarak devlet başkanı oldu.
1996 da bitecekti görev süresi. 6 ay kala referanduma gitti ve 2000 yılına kadar uzattı.
2000 yılına gelmeden 1999 da bir referandum daha yapıp 2005 e uzattı.
2005 te görev süresinin bitmesine ay 6 kala bir referandum daha yaptı ve 2010 a uzattı.
Bu böyle tekrar ede ede günümüze kadar geldi.
Son olarak Nisan 2015 te bi referandum ile daha görev süresini 2020 olarak belirledi.
26 yıldır Başkan.
Allah uzun ömür versin. Ölene kadar referandumlarla devam edeceği kesin.
KIRGIZİSTAN
1991 de bağımsızlığını ilan etti.
İlk devlet başkanı ASKAR AKAYEV di.
Anayasaya göre görev süresi 2x5 yıldı.
1996 da 2. Kez seçildi.
Eşi, ailesi ve akrabalarının karıştığı yolsuzluk iddialarına rağmen, eşi ve çocuklarını milletvekili seçtirip, anayasaya aykırı olmasına rağmen 2000 yılında 3.kez aday oldu.
Ve kazandı.
2005 yılında 4. Kez aday olunca ülke karıştı.
Ülkeyi terk edip Rusya ya sığındı.
Ardından gelen BAKAYEV ve ATAMBAYEV de yolsuzluklara devam etti.
TURKMENİSTAN
Bir kaç gün önce yazmıştım.
1991 de SAPARMURAT NİYAZOV devlet başkanı oluyor.
En renklisi bu arkadaş.
2 tane 5 yıl için seçilmişti,
Ömür boyu başkan ilan etti kendisini.
Dünyadaki tüm Türklerin başı ilan etti.
Hatta halife ilan etti.
Daha bir sürü saçmalık.
Ölene kadar başkanlık yaptı.
=====
İşte Türk kabul edilen devletlerde BAŞKANLIK böyle.....
Ortak noktalar;
Hiçbiri seçimle görevi bırakmamış.
Ya ölene kadar başkanlık yapmış ya iç savaşla bırakıp kaçmış.
Ve
Sürekli referandum yapmışlar ve hep %90 dan fazla oy almışlar.
YORUM YOK.SADECE ANSİKLOPEDİK BILGI.
Tarih bilimi, insanlara geçmişi öğretip, karşılaştırmalar yapıp, bilgi ve fikir sahibi olup, uyanıp, bugünü ve yarını idrak edebilme imkânı sağlar...
Ve, bir milletin tehlikeleri görüp kendi geleceğine sahip çıkamamasının en garantili ve kestirme yolu da, o milletin yeni nesillerine tarihi sevdirmemek ve geçmişte Dünya'nın başka yerlerinde olup bitenler hakkında cahil kalmalarını sağlamaktır...
Uyanalım, Uyaralım!!!