Metro Tüneli Süleymaniye Camiini Tehdit Ediyor mu?

Yenikapı Haliç Metro tüneli başından itibaren İstanbul'un tarihi miras açısından sorun oldu.

Yenikapıdan Küçükpazara nereye bir kazma vurulsa Roma-Bizan-Osmanlı kültürel miras tarihi eserler ortaya çıktı.

 

İBB Başkanı Kadir Topbaş (Üç beş çanak çömlek için üç yıldır bekliyoruz) diyerek Sekiz bin yıllık tarihi yarımadanın geçmişine, Altından çıkan eserlere ne kadar değer verdiğini ortaya koymuştu..



UNESCO ve ICOMOS'un çaresiz kaldığı, Rapor üzerine rapor yazılmasına sebep olan tarih katliamlarında "Ben yaptım oldu" anlayışı ile bu günlere geldik.

 

Bütün engelleme girişimlerine rağmen Haliç üzerine ucube bir köprü yapılması engellenemedi.

Yapılan köprünün ne kadar güvensiz olduğunu şimdi görüyoruz.

Direkleri kısaltılan köprüye yeni bir iki ayak daha koyulması gerekiyordu, yapılmadı. Bunun getirdiği rizk nedeniyle Köprü üzerinde seyreden metro trenleri minimum hızda seyretmek zorunda kaldı. Bilhassa sert fren yapılmasının köprü ayaklarına vereceği zarar nedeniyle köprü ortasındaki istasyon duruşları mümkün olan en basit frenle yapılmaktadır.

 

Bu köprü kadar Süleymaniye camiinin güvenliği sorun olmadı. Bunun nedeni sanırım Mimar Sinan'ın Süleymaniye camiini nasıl bir zeminde, nasıl inşa ettiğini bilen olmadığından kaynaklanmaktadır.

 



 

Bilindiği üzere Süleymaniye camii 7 yılda inşa edildi. 

Aslında cami iki yılda inşa edildi, Beş yıl caminin zemini için tehlike arz eden yokuşlara inşa edilen istinat duvarları sürdü.

 

Mimar Sinan, Kanuni Sultan Süleyman'dan Oldukça büyük bir cami yapması için emir almıştı, Fakat Padişahın istediği kadar geniş alan burada yoktu, Alanı büyütmek ve Galatadan, Peradan görkemli görülmesini sağlamak için haliçe bakan yamaçların tam kenarında temel arttı.

Buradaki zayıf zemini kuvvetlendirmek için camiyi çevreleyecek şekilde istinat duvarları yapıldı. Bu duvarlarının büyük bir bölümü halen varlığını sürdürmektedir.

 

Sorun burada başlıyor, 1551-1557 yılları arasından beri her asırda gerçekleşen büyük depremlerden hiç hasar almayan cami Süleymaniyedir.

Yenikapı Haliç metro tüneli nedeniyle Süleymaniye Camiinin temellerinin yoğun tahrip edildiği iddia ediliyor.

 



Fatih 1/1000 ölçekli nazım imar planında metro güzergahı ve istinat duvarları

 

 

Şehzadebaşı Küçükpazar arası tünel çalışmasında Süleymaniye caminin İstinat duvarları delindiği ortada. 

Hemen batı medreselerinin kenarı altından geçtiğini gördüğümüz tünel Mimarsinan ilkokulu altındaki istinat duvarlarını ve Küçükpazar tünel çıkışı istinat duvarlarının delindiği yerler olduğu anlaşılıyor.

 

Henüz bizlerin bilemediği, Evliya çelebinin Camii inşa anlatımlarına göre  Cami zemininde ve İstinat duvarlarında derin kuyular açılarak buralarda yıllarca zemin iyileştirme çalışması yapıldı.

 

Bir söylentiye göre; Tünel çalışmasında camiye çok yakın bir yerde tünel açma makkabı karşısına çıkan Horasan tuğla duvarı geçememiş, Yukarıdaki camiye zarar verir korkusu ile dinamit patlatamamışlar. İtalyadan getirtilen bir sıvı yardımı ile bu duvar delinmiş, Duvara açılan ince deliklerin içine bu sıvı basılmış, İçeride genleşen sıvı horasan duvarın parçalanmasını sağlamış.. (Bunu bana anlatan mühendis adını vermek istemedi, Vicdanen rahatsız olduğunu, Bu bilgiyi kendini rahatlatmak için verdiğini Kendisinin resmen beyan edemiyeceğini söylemişti.

 

Bizde Endişelerimiz nedeniyle zaman içinde bu iddaları haberlerimizin içine koymuştuk, Kimse çıkıp ne oluyor demedi. Zaten artık inşaat bitti tünel betonları döküldü, Varsa tahribat kamufle edildi. Bunu tekrar yazmamımızın sebebi bu vicdanlı teknik elaman gibi birileri çıkıp olayın gerçeğine şahitlik yapmasını bekliyoruz.

 



1/5000 ölçeki imar planında metro geçiş güzergahı

 

Şimdi burada önemli bir uyarı yapmak istiyoruz, Sizin yüz tane metro tüneliniz bir Süleymaniye camii etmez,  Lütfen ciddiye alınsın.

 

İBB ve İstanbul Ulaşım yetkilileri Haliç metro köprüsü ayaklarından endişe ettiğiniz gibi Bizde Süleymaniye camii temellerinden endişe ediyoruz.

Şu an Cami temellerinin hemen dibinden geçen metro geçişininin sebep olduğu TİTREŞİM Camiye zarar verebilir.

 

Marmaray ve Avrasya tünelleri için yapılmış "Titreşim Çevre etki raporu" var, Yenikapı Taksim metro projesi hakkında böyle bir rapora ulaşamadım, Böyle derinden yapılan ilk metro tüneli olduğundan ihmal edilmiş, Aksaray-Esenler yüzeysel metro tedbirleri ile yapılmış olabilir.

 

Acilen Bu tünelin "Titreşim Çevre etki raporu" uluslararası uzmanlara yaptırılmalı

EN ÖNEMLİSİ  Şehzadebaşı Haliç köprüsü arasında metro tren hızı alabildiğine minimuma indirilerek,

Olması muhtemel felaketlere önlem alınmış olsun...

 

BU KONUDA ONLARCA HABER YAPTIK NE KADAR CİDDİYE ALINDI BİLMİYORUZ, BİZİM AMACIMIZ MANEVİ SORUMLULUKTAN KURTULMAKTIR 

Abdullah Gözaydın

fatihten@gmail.com

 

 

 

GEÇMİŞTEN KÜÇÜKPAZAR METRO TÜNEL ÇIKIŞI HAKKINDA BAZI HABERLER

 

Taksim-Yenikapı metro inşaatı çalışmaları yeniden durduruldu. Sebebi ise; Küçükpazar Caddesi’ndeki metro tünel girişinde tarihi kalıntılar... 

Şimdi gözler Koruma Kurulu'nun vereceği kararda...

 

1998’de yapımına başlanan ve toplam uzunluğu 5.2 kilometre olan Taksim-Yenikapı metro inşaatında bugüne kadar sadece Şişhane istasyonu hizmete girdi. 593 milyon dolara mal olması planlanan inşaatta bugüne kadar pek çok pürüz çıktı. 

 

Milliyet gazetesinde yer alan habere göre; Şişhane’den Azapkapı’ya kadar tünelden ilerleyecek metronun Azapkapı’da tünelden çıkarak yaklaşım viyadüğüne girmesi, Haliç’i köprüden geçerek Eminönü tarafındaki Küçükpazar Caddesi’nde yeniden tünele girmesi planlanıyor. Ancak Azapkapı’dan çıkışta metro aksı ile çakışan Ceneviz suru, metro inşaatı için engel oluşturdu. İstanbul II Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu, surun taşınmasına karar verdi. 

 

2007 yılında da Küçükpazar’daki bazı binalar yıkıldı. Bu sırada çıkan tarihi kalıntılar yüzünden inşaat bir kez daha durduruldu.  

Küçükpazar Tünel çıkışı Süleymaniye camii zemin istinat duvarının delinmesi sonucu açıldı, 

Tünel çıkışı İlk iki beton köprü ayaklarında Yüzeye çok yakın mesafede bizans dönemi bina kalıntıları gün yüzüne çıkmıştı.

 

Tünel girişinin önündeki üç ayrı noktada bulunan kalıntıların Bizans döneminden kalma olduğu belirtildi. Metro inşaatı şantiyesinden bir yetkili, inşaatın durduğunu ancak Koruma Kurulu’nun alacağı karar doğrultusunda hareket edileceğini söyledi.

 

 

YENİKAPI’DA LİMAN BULUNMUŞTU

Taksim-Yenikapı metro inşaatındaki en büyük engel Yenikapı’daki arkeolojik buluntular olmuştu. Arkeolojik parka dönüştürülmek istenilen bölgede yapılan kazılarda 22 adet 10 ve 11. yüzyıl ile daha önceki dönemlere ait ahşap tekne batığı ile Bizans döneminden kalma liman kalıntıları bulunmuştu. Ayrıca bölgede bulunan küçük bir kilisenin kalıntıları da taşınmıştı. 

 

 

Unkapanı ile Yenikapı arasındaki tünel kazısı sırasında bulunan tarihi eserler de zaman zaman inşaatın durmasına sebep olmuştu. 

Vezneciler Metro girişinde Bir kilise kalıntısı içinde100 metrekarelik bir mozaik döşeme, Kanuni ve 2. Selim dönemine ait altın sikke ve Venedik dukaları bulunmuştu. 

Aksaray bölgesinde ise çok sayıda Bizans ve Osmanlı eserlerine rastlanmıştı. 

 

KONU İLE İLGİLİ ESKİ HABERLERİMİZ



Fatih beş binlik planlar

Tünel çıkışındaki tarihi eserlerin tahribi