Tarihi İhya mı? Tarihi Yok Saymak Mı?
1944 yılından itibaren Prost'un tarihi yarımadadaki binlerce tarihi binayı yok ederken gene binlerce tarihi eser niteliğindeki cami, medrese, sıbyan mektebi, hamam, şadırvan, çeşme, külliye gibi Osmanlı dönemi inşa edilen Fatihin Türk İslam kimliği eser yok edilmiştir. Bu sırada Roma Bizans dönemi yapıların özenle korunduğunu da belirtmek mecburiyetindeyiz. tarih Prost'u lanetlerken onun planlarını onaylayan "Gafil" yöneticileri de sitemle anmaktadır. Günümüz yöneticilerinin dikkatine
26 Haziran 2017 - 16:01
Yusuf Çavuş Mescidi İbadete açılırken gözden kaçırılan gerçekler
Fatih ilçemizde yüzlerce kayıp vakıf eseri İhtiyaç duyulan yerlerdekiler genelde gönüllü kuruluşlar tarafından ihya edilmektedir.
Söz konusu çavuş mescidi karşısında Hekimoğlu Ali paşa camii ve Külliyesi var. Bu caminin tam karşı kaldırımındaki çavuş mescidi ihtiyaçtan değil, tarihi değeri nedeniyle ihya ihya edilmiş olmalıydı.
Gelin görün ki; 1477’de Şüca Mehmet Çavuş tarafından yaptırılan Tarihi caminin yerine Betonarme ve Tarihi hiçbir objesi olmayan bir bina yapılmıştır. Bu modern tasarıma Vakıflar bölge müdürlüğü nasıl karar vermiştir?, Koruma kurulları, Belediye yetkilileri Tarihi eserler ihya edilirken uyulması gereken kurallara Neden/Nasıl uymamak gereğine karar verilebilmiştir.
.jpg)
Vatanaşa ait Tescilli binaların onarımında kılı-kırk yaran teferruat şartları emrederken, Vakıflar b. müdürlüğünün 540 yıllık tarihi bir eseri bu şekilde , Aslıyla uzaktan-yakından ilgisi olmayacak şekilde inşa etmesine belediye nasıl müsaade vermiş, İmar planını onaylamıştır.
Bu şeklide SİT hukukunun ihlal edilmesine başka restorasyonlarda da müsaade edilecek mi?
2012 yılında başlanılan ihya çalışması nihayet bitti.
21 Haziran 2017 tarihinde Şücağ Çavuş tarafından yaptırılan ve çıkan bir yangın sonucu 1914'te yanan Fatih Seyyid Ömer Mahallesi’ndeki “Çavuş Mescidi” bugün ibadete açıldı.
Restorasyon çalışmalarına 2012’de başlanan Çavuş Mescidi İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, İstanbul Valisi Vasip Şahin’in de katıldığı bir törenle ibadete açıldı.
KORUMA VE İHYA KRİTERLERİ.
Koruma bakımından rekonstrüksiyon en son başvurulmak istenen bir yöntem olsa da kısmen ya da tamamen yok olmuş bir yapı belgelere dayandırılarak, korunmuş ya da kurtarılmış olan kendi malzemesi veya yeni malzeme ile yeniden inşa edilebilmektedir.
Yeniden yapımlarda simgesellik, bellek değeri, toplum psikolojisi, ihtiyaçlar, kentsel doku/siluete katkı ya da tarihi/kültürü ihya etmek gibi duygusal yaklaşımlar gerekçe olarak gösterilmektedir
Şucağ Çavuş Mescidi
İstanbul Fatih İlçesi, Seyit Ömer Mah. 1741 ada 23 parselde yer almaktadır. Şüca Mehmet Çavuş tarafından 1477’de yaptırılmıştır. 1914’te yangın sonucu tahrip olmuştur.
Sonrasında İmam Mehmet Hulusi Efendi’nin vefatı ve görevli kadrosunun boş kalışı ile tamamen yok olmuş, arsası Vakıflar İdaresi tarafından kiraya verilmiştir.
23.08.2007/1686 tarih/karar ile 27.12.2007 tarihinde üzerindeki gecekondular yıkılmış ve araştırma kazıları yapılmıştır.
Araştırma kazılarında arsanın kaldırıma bitişik sınırında 10m. uzunluğunda, 95 cm kalınlığında, düzensiz, moloz taş örgülü temel duvarına ve 2.6x3.1m boyutlarında 50 cm yüksekliğinde minarenin temeline rastlanmıştır.
Arkeolojik buluntuların dışında Alman Arkeoloji Enstitüsü arşivinden sadece külahı yok olmuş minaresine ait fotoğrafı, Alman Mavileri’nden ve Pervititch’lerden konumu ile ilgili bilgi edinilebilmiştir.
Eldeki verilere göre mihrabın tam karşısında girişin olabileceği, giriş kapısının solunda minarenin yer alabileceği, dönem analojilerine bakılarak çıtalı ve ahşap pasalı tavan kaplamasının olabileceği belirtilmiştir.
Minarenin harime bakan yüzeyinde farklı kotlarda iki ayrı kapının oluşu mescidin mahfil katının da olduğuna yorulmuş, bu kata ulaşımın da ahşap bir merdivenle sağlandığı düşünülmüştür.
Minare kesme taş kaideli, almaşık örgülü, taş şerefe korkuluğu ve tuğla petekten oluştuğu fotoğraftan anlaşılmaktadır.
Minare yüksekliği taş ve yaklaşık tuğla sırası sayılarak elde edilmiştir.
Mescidin cephe dokusu ve düzeni de yine minareye ve dönem yapılarına bakılarak tahmin edilmiştir.
Almaşık duvarlı, kirpi saçaklı, alaturka kiremit kaplamalı kırma çatılı olduğu düşünülmüştür.
Dönem özellikleri göz önünde bulundurularak yeniden inşa edilmek istenen mescitle ilgili bilgilerin çoğunlukla farazi olması ve yeterli belge elde edilememiş olması nedeniyle KTVKBK 09.07.2008/ 2189 kararını ; “…rekonstrüsiyonun orijinal temeller üzerine yapılamamasından dolayı ihyasının mümkün olamayacağı, kalıntıların korunması ve minarenin ihyası koşulu ile yeni bir cami yapılabileceği…” şeklinde neticelendirmiştir.
Mescidin büyük bölümünün yolda kalmış olması nedeniyle de mescidin parsel gerisine kaydırılarak yapılması, kalıntıların sağlamlaştırılarak sergilenmesi planlanmıştır (İstanbul IV No’lu Koruma Bölge Kurulu Arşiv Dosyası).
Şücağ Çavuş Mescidi için öncelikle analojilerden yola çıkan ve eskiyi taklit eden bir rekonstrüksiyon önerisi getirilse de kurul kararı doğrultusunda şekil 5b’de görülen çağdaş, betonarme ve yeni bir cami inşa edilmiştir. Lakin önemli olan husus, Koruma Bölge Kurulu kararında “minaresinin ihyası koşulu ile yeni cami yapılabileceği” belirtilmiş olmasına rağmen minare ihya edilmemiş, yeni cami ile yapım tekniği, malzeme ve tasarım bakımından uyumlu yeni bir minarenin inşa edilmiş olmasıdır.
Alanın mevcut halinde arkeolojik kalıntılara dair bir düzenleme henüz olmamakla birlikte, kalıntıların durumu ile ilgili de bilgi edinilememiştir.
Şekil 5 a) Şucağ Çavuş Mescidi’nin ayakta kalan minaresini gösteren Alman Arkeoloji Enst. edinilmiş eski fotoğraf (IV No’lu Koruma Kurulu Arşivi).
FATİH BELEDİYESİ SİTESİNDE CAMİ BİLGİSİ
Çavuş Mescidi
Seyyid Ömer Mahallesi, 1741 Ada 23 Parsel üzerinde, Hekimoğlu Ali Paşa Caddesi üzerinde bulunmaktadır.
Şücağ Çavuş tarafından yaptırılan mescid, 1914'de yanmış, günümüze bir eser ulaşmamıştır.
Minberini su nazırı İbrahim Ağa koydurmuştur.
Günümüze kadar ulaşan arsası, Vakıflar İdaresi tarafından kiraya verilmiş olup son dönem kağıt deposu olarak kullanılmıştır. Bir kısmında ise gecekondular var idi.
Çavuş Mescidi 2012 yılında ihya edilmeye başlanmıştır.
Cami inşaatı başladığı sıralarda yaptığımız bir haberimiz için tıklayınız
KONU HAKKINDA MECLİS SORU ÖNERGESİ
CHP Meclis Grubu olarak Roma, Bizans, Osmanlı mirasları olan Tarihi Eserlere, İbadethanelere sahip çıkarak gelecek nesillere kalması, yok edilmemesi için çalışmalarımıza halkın verdiği MUHALEFET GÖREVİ gereği yerine getiriyoruz... SUCAADDİN ÇAVUŞ MESCİDİ ASLINA UYGUN OLMAYARAK İhya edildi, yakında ibadete açılacak...
Fatih Belediye Meclis Başkanlığına
Konu: Mescid alanı 07.03.2011
Seyitömer mahallesi Hekimoğlu Alipaşa Caddesi No:106 da yapılan yıkımlar neticesinde boş kalan alanda uzun süredir molozlar ve yarı yıkık gecekondular bulunmaktadır. Geceleri boş ve mekruh bu alanda tinerciler barınmakta, bu durum çevre sakinlerini tedirgin etmektedir.
Ayrıca aynı yerde bulunan ve hâlâ kullanılan gecekondunun durumu nedir?
İlçemizin en mümtena caddelerinden biri olan Hekimoğlu Alipaşa Caddesi üzerinde bulunan,Vakıflara ait SUCAADDİN ÇAVUŞ MESCİD alanı olan bu yerin, ivedilikle temizlenmesi, çevre güvenliğinin alınması ve paravanla kapatılması ve ihya edilmesi için ilgili birimlere talimat verilerek, yapılan işlemler hakkında grubumuza yazılı olarak bilgi verilmesi için önergemizin başkanlık makamına havalesini arz ederiz.
Fazıl Uğur Soylu
AŞAĞIDA AÇILIŞ TÖRENİNDEN FOTOĞRAFLAR
Fatih ilçemizde yüzlerce kayıp vakıf eseri İhtiyaç duyulan yerlerdekiler genelde gönüllü kuruluşlar tarafından ihya edilmektedir.
Söz konusu çavuş mescidi karşısında Hekimoğlu Ali paşa camii ve Külliyesi var. Bu caminin tam karşı kaldırımındaki çavuş mescidi ihtiyaçtan değil, tarihi değeri nedeniyle ihya ihya edilmiş olmalıydı.
Gelin görün ki; 1477’de Şüca Mehmet Çavuş tarafından yaptırılan Tarihi caminin yerine Betonarme ve Tarihi hiçbir objesi olmayan bir bina yapılmıştır. Bu modern tasarıma Vakıflar bölge müdürlüğü nasıl karar vermiştir?, Koruma kurulları, Belediye yetkilileri Tarihi eserler ihya edilirken uyulması gereken kurallara Neden/Nasıl uymamak gereğine karar verilebilmiştir.
Vatanaşa ait Tescilli binaların onarımında kılı-kırk yaran teferruat şartları emrederken, Vakıflar b. müdürlüğünün 540 yıllık tarihi bir eseri bu şekilde , Aslıyla uzaktan-yakından ilgisi olmayacak şekilde inşa etmesine belediye nasıl müsaade vermiş, İmar planını onaylamıştır.
Bu şeklide SİT hukukunun ihlal edilmesine başka restorasyonlarda da müsaade edilecek mi?
2012 yılında başlanılan ihya çalışması nihayet bitti.
21 Haziran 2017 tarihinde Şücağ Çavuş tarafından yaptırılan ve çıkan bir yangın sonucu 1914'te yanan Fatih Seyyid Ömer Mahallesi’ndeki “Çavuş Mescidi” bugün ibadete açıldı.
Restorasyon çalışmalarına 2012’de başlanan Çavuş Mescidi İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, İstanbul Valisi Vasip Şahin’in de katıldığı bir törenle ibadete açıldı.
KORUMA VE İHYA KRİTERLERİ.
Koruma bakımından rekonstrüksiyon en son başvurulmak istenen bir yöntem olsa da kısmen ya da tamamen yok olmuş bir yapı belgelere dayandırılarak, korunmuş ya da kurtarılmış olan kendi malzemesi veya yeni malzeme ile yeniden inşa edilebilmektedir.
Yeniden yapımlarda simgesellik, bellek değeri, toplum psikolojisi, ihtiyaçlar, kentsel doku/siluete katkı ya da tarihi/kültürü ihya etmek gibi duygusal yaklaşımlar gerekçe olarak gösterilmektedir
Şucağ Çavuş Mescidi
İstanbul Fatih İlçesi, Seyit Ömer Mah. 1741 ada 23 parselde yer almaktadır. Şüca Mehmet Çavuş tarafından 1477’de yaptırılmıştır. 1914’te yangın sonucu tahrip olmuştur.
Sonrasında İmam Mehmet Hulusi Efendi’nin vefatı ve görevli kadrosunun boş kalışı ile tamamen yok olmuş, arsası Vakıflar İdaresi tarafından kiraya verilmiştir.
23.08.2007/1686 tarih/karar ile 27.12.2007 tarihinde üzerindeki gecekondular yıkılmış ve araştırma kazıları yapılmıştır.
Araştırma kazılarında arsanın kaldırıma bitişik sınırında 10m. uzunluğunda, 95 cm kalınlığında, düzensiz, moloz taş örgülü temel duvarına ve 2.6x3.1m boyutlarında 50 cm yüksekliğinde minarenin temeline rastlanmıştır.
Arkeolojik buluntuların dışında Alman Arkeoloji Enstitüsü arşivinden sadece külahı yok olmuş minaresine ait fotoğrafı, Alman Mavileri’nden ve Pervititch’lerden konumu ile ilgili bilgi edinilebilmiştir.
Eldeki verilere göre mihrabın tam karşısında girişin olabileceği, giriş kapısının solunda minarenin yer alabileceği, dönem analojilerine bakılarak çıtalı ve ahşap pasalı tavan kaplamasının olabileceği belirtilmiştir.
Minarenin harime bakan yüzeyinde farklı kotlarda iki ayrı kapının oluşu mescidin mahfil katının da olduğuna yorulmuş, bu kata ulaşımın da ahşap bir merdivenle sağlandığı düşünülmüştür.
Minare kesme taş kaideli, almaşık örgülü, taş şerefe korkuluğu ve tuğla petekten oluştuğu fotoğraftan anlaşılmaktadır.
Minare yüksekliği taş ve yaklaşık tuğla sırası sayılarak elde edilmiştir.
Mescidin cephe dokusu ve düzeni de yine minareye ve dönem yapılarına bakılarak tahmin edilmiştir.
Almaşık duvarlı, kirpi saçaklı, alaturka kiremit kaplamalı kırma çatılı olduğu düşünülmüştür.
Dönem özellikleri göz önünde bulundurularak yeniden inşa edilmek istenen mescitle ilgili bilgilerin çoğunlukla farazi olması ve yeterli belge elde edilememiş olması nedeniyle KTVKBK 09.07.2008/ 2189 kararını ; “…rekonstrüsiyonun orijinal temeller üzerine yapılamamasından dolayı ihyasının mümkün olamayacağı, kalıntıların korunması ve minarenin ihyası koşulu ile yeni bir cami yapılabileceği…” şeklinde neticelendirmiştir.
Mescidin büyük bölümünün yolda kalmış olması nedeniyle de mescidin parsel gerisine kaydırılarak yapılması, kalıntıların sağlamlaştırılarak sergilenmesi planlanmıştır (İstanbul IV No’lu Koruma Bölge Kurulu Arşiv Dosyası).
Şücağ Çavuş Mescidi için öncelikle analojilerden yola çıkan ve eskiyi taklit eden bir rekonstrüksiyon önerisi getirilse de kurul kararı doğrultusunda şekil 5b’de görülen çağdaş, betonarme ve yeni bir cami inşa edilmiştir. Lakin önemli olan husus, Koruma Bölge Kurulu kararında “minaresinin ihyası koşulu ile yeni cami yapılabileceği” belirtilmiş olmasına rağmen minare ihya edilmemiş, yeni cami ile yapım tekniği, malzeme ve tasarım bakımından uyumlu yeni bir minarenin inşa edilmiş olmasıdır.
Alanın mevcut halinde arkeolojik kalıntılara dair bir düzenleme henüz olmamakla birlikte, kalıntıların durumu ile ilgili de bilgi edinilememiştir.
Şekil 5 a) Şucağ Çavuş Mescidi’nin ayakta kalan minaresini gösteren Alman Arkeoloji Enst. edinilmiş eski fotoğraf (IV No’lu Koruma Kurulu Arşivi).
FATİH BELEDİYESİ SİTESİNDE CAMİ BİLGİSİ
Çavuş Mescidi
Seyyid Ömer Mahallesi, 1741 Ada 23 Parsel üzerinde, Hekimoğlu Ali Paşa Caddesi üzerinde bulunmaktadır.
Şücağ Çavuş tarafından yaptırılan mescid, 1914'de yanmış, günümüze bir eser ulaşmamıştır.
Minberini su nazırı İbrahim Ağa koydurmuştur.
Günümüze kadar ulaşan arsası, Vakıflar İdaresi tarafından kiraya verilmiş olup son dönem kağıt deposu olarak kullanılmıştır. Bir kısmında ise gecekondular var idi.
Çavuş Mescidi 2012 yılında ihya edilmeye başlanmıştır.
Cami inşaatı başladığı sıralarda yaptığımız bir haberimiz için tıklayınız
KONU HAKKINDA MECLİS SORU ÖNERGESİ
CHP Meclis Grubu olarak Roma, Bizans, Osmanlı mirasları olan Tarihi Eserlere, İbadethanelere sahip çıkarak gelecek nesillere kalması, yok edilmemesi için çalışmalarımıza halkın verdiği MUHALEFET GÖREVİ gereği yerine getiriyoruz... SUCAADDİN ÇAVUŞ MESCİDİ ASLINA UYGUN OLMAYARAK İhya edildi, yakında ibadete açılacak...
Fatih Belediye Meclis Başkanlığına
Konu: Mescid alanı 07.03.2011
Seyitömer mahallesi Hekimoğlu Alipaşa Caddesi No:106 da yapılan yıkımlar neticesinde boş kalan alanda uzun süredir molozlar ve yarı yıkık gecekondular bulunmaktadır. Geceleri boş ve mekruh bu alanda tinerciler barınmakta, bu durum çevre sakinlerini tedirgin etmektedir.
Ayrıca aynı yerde bulunan ve hâlâ kullanılan gecekondunun durumu nedir?
İlçemizin en mümtena caddelerinden biri olan Hekimoğlu Alipaşa Caddesi üzerinde bulunan,Vakıflara ait SUCAADDİN ÇAVUŞ MESCİD alanı olan bu yerin, ivedilikle temizlenmesi, çevre güvenliğinin alınması ve paravanla kapatılması ve ihya edilmesi için ilgili birimlere talimat verilerek, yapılan işlemler hakkında grubumuza yazılı olarak bilgi verilmesi için önergemizin başkanlık makamına havalesini arz ederiz.
Fazıl Uğur Soylu
AŞAĞIDA AÇILIŞ TÖRENİNDEN FOTOĞRAFLAR
YORUMLAR