Sosyal medya

Sosyal medya

SOSYAL MEDYADAN
sicakyuva@gmail.com

MALAZGİRT SAVAŞI ve BİZANS'ın TRABZON'lu Patriği KSİFİLİNOS

18 Mayıs 2021 - 22:48

MALAZGİRT SAVAŞI ve BİZANS'ın TRABZON'lu Patriği KSİFİLİNOS

Malazgirt Savaşı (1071) esnasında İstanbul'da Bizans'ın Patriği Trabzonlu Ioannes Ksifilinos'tur (1064-1075 yılları). Ksifilinos Trabzon'dan İstanbul'a gelir (1050’li yıllar) ve senato üyesi olur. Bir süre sonra idari hayattan çekilip rahipliği tercih eder. Olimpos (Uludağ-Bursa) Dağındaki Manastırların birine kapanır ve bir süre sonra Patriklik makamına geçer. Bizans'ın en yüksek dini makamında bulunmasına rağmen idari ve sosyal yaşamdan çekilmeyen Ksifilinos, dönemindeki pek çok siyasi kararlarda da etkin bir duruma gelir.

Bizans Kralı X. Konstantinos 1067 yılında ölür. Devletin idaresini vasiyeti üzere ikinci karısı Evdokia üstlenir. Ancak X. Konstantinos, devletin idaresini ona vasiyet ederken, dul kaldığında kesinlikle bir daha evlenmeyeceğine dair bir senet imzalatarak Trabzonlu Patrik Ksifilinos'a emanet eder.

Evdokia Bizans'ı (erkekleri) yönetmekte zorlanmaya başlayınca evlenmek isteğini dillendirir. Konu tartışılır ve Patrik elindeki belgeyi hatırlatır. Ancak kraliçe ısrar eder. Patrik de kardeşi Trabzonlu Pardas'la evlenmesi halinde elindeki belgeyi yok edebileceğini belirtir. Evdokia evleneceği erkeği çoktan seçmiştir; Trakyalı komutan ve Sofya Valisi Romanos Diogenes.

Evdokia Pardas'la evleneceğini taahhüt eder ve patrikten belgeyi ister. Eline geçen belgeyi hemen yok eden kraliçe, Diogenes (Diyojen) ile evlenip onu kral yapar. Ancak bu oynanan oyun hem kral ve kraliçeye hem de Bizans'a pahalıya patlayacaktır.

Malazgirt Savaşı'na Bizans'ın tüm komutanlarıyla giden Diogenes sayıca üstün ordusuyla Alparslan'a yenilir. Bizans Ordusu'nda Kuman ve Peçenek kökenli Hristiyan Türk komutanlar vardır ve savaş sırasında Alparslan'ın saflarına geçerler. Ayrıca Patrik Ksifilinos ve saraydaki müttefikleri Diogenes'in yenilmesi için diğer komutanlarla işbirliği yaptığı ve savaş esnasında askerleri geride tutmalarını sağladığı rivayet edilmektedir.

Savaşın sonunda Diogenes Alparslana yenilince, geride kalan askerleri Bizans'a dönerler. Sonrasında, Alparslan esir aldığı Diogenes'i bir hafta sonra bedel ödemek kaydıyla serbest bırakır.
Ne mi olur?

Bizans'ta kısa süre içinde başka bir kral seçilir ve tahta çıkar. Diogenes yakalanır ve gözlerine mil çekilip karısıyla Heybeliada'da bir zindana atılarak orada ölürler.

Alparslan savaşı kazanıp geri dönerken bir suikasta uğrar ve öldürülür. Bir rivayete göre Hasan Sabbah'a bağlı Haşhaşiler tarafından öldürülmüştür.

Böylece, Malazgirt Savaşı'nın kazananı da, kaybedeni de aynı kaderi paylaşmış olurlar.

Derleyen: Ömer Asan

Kaynak Kitap: Malazgirt Savaşını Kaybeden IV. Romanos Diogenes, Prof. Semavi Eyice, Türk Tarih Kurumu, Ankara, 1971

Bu yazı 640 defa okunmuştur.

YORUMLAR

  • 1 Yorum
  • PAYLAŞIM ALTINDAKİ TARTIŞMALAR
    1 yıl önce
    Enver Çakıral Çok güzel bir hikaye ******************** Halil Göksu Ozaman tüm Anadolu’daki toplam nüfus sadece 2,50 milyondur. Alpaslan ile beraber veya o sıralarda gelen legal veya illegal tüm göçerler en fazla toplam 100.000 olabilir. Bizans’ın çok sağlam bir yazısı, kültürü, ve devlet sistemi var. Bizimkiler bu arada; dağlarda koyun, keçi ve at yetiştiren (...Sığır Bizans’a aittir) pazar günleri kasabalara inip tereyağ, yoğurt ve peynir satan kendi kendine ekonomik olarak yeten gruplardan meydana geliyordu. Bu arada Bizans’ın halkın yaşam standardını yükseltecek yol, okul, adalet gibi şeyleri yeteri kadar yapmadığı; kapitalizmi geliştirmek yerine asker ve vergi toplayıcıların sayısını arttırdığı konusunda eleştiri getiriyorlar. Aynı hataları Osmanlı, Rusya ve Komünistler yaptı. ******************** Şehrazat Ünsalan Halil Göksu Belki 1071 den önce gelen ve yerleşen Türk kökenliler de Anadolu'da vardı. Çünkü Romanos Diogenes ilerlerken bir kale yakınında konaklıyor . Bir Türk köylü ile Bizans askeri arasındaki anlaşmazlıkta R. Diogenes hakem olmak zorunda kalıyor. Komutasındaki Bizanslı askerin Türk köylünün eşeğini çaldığı ortaya çıkınca Bizanslı askere hırsızlıktaki standart prosedür uygulanıyor. Bizanslı askerin burnu kesiliyor. Bu durum savaşa giden askerin moralini bozan nedenlerden sayılıyor. ( Özetle ; 1071 öncesi Anadolu 'da Türkler olabilir...) ******************** Halil Göksu Şehrazat Ünsalan Türkler 1071 öncesi bence kesinlikle Anadolu’da vardı. Ama dediğim gibi özellikle mevsimsel göçebe hayvancılıkla geçiniyorlardı. … Devamını Gör ******************** Turgay Kurtsoy Halil Göksu Hurriler Hititler'in atasıydı değil mi? Ve tabi Hititler de Türk'tüler? ???? ******************** Halil Göksu Turgay Kurtsoy Hititler bir Hint-Avrupa Dili konuşuyordu. O sırada Anadoluda geçerli olan bir çok dil de luvi yani büyük olasılıkla aynı gruptan idi. Hurri’ler Farklı olabilir. ******************** Elvan Akmeriç Halil Göksu tüm dünya Türk inandık tamam